آتش‌نشانان صنعت نفت در آزمون آتش و جنگ سربلند ماندند

همان‌گونه که هفتم مهر ۱۳۵۹ یادآور شهادت آتش‌نشانان پالایشگاه آبادان شد، عملکرد آتش‌نشانان صنعت نفت پس از ۴۵ سال و در جریان جنگ تحمیلی سوم و جنگ ۱۲ روزه نیز جلوه‌ای تازه از ایثار آتش‌نشانان صنعت نفت را به نمایش گذاشت؛ مردانی که در میان آتش، انفجار، دود و خطر ایستادند تا چراغ تأسیسات نفتی کشور روشن بماند.

به مناسبت هفتم مهر، روز ملی آتش‌نشانی و ایمنی، خبرنگار شانا با شهرام احمدی، مدیرکل بهداشت، ایمنی و محیط زیست (HSE) وزارت نفت، گفت‌وگو کرده است. وی در این گفت‌وگو ضمن اشاره به ضرورت بهبود تجهیزات، ارتقای عملکرد و انضباط عملیاتی، از آتش‌نشانان صنعت نفت سخن گفت؛ نیروهایی که نه‌تنها هنگام وقوع آتش‌سوزی یا انفجار وارد میدان می‌شوند، بلکه بخش مهمی از مأموریت آن‌ها به پیشگیری، آمادگی، شناسایی خطر و حضور در عملیات‌های پرریسک اختصاص دارد.

در ادامه، این گفت‌وگو را می‌خوانیم.

چه تعداد آتش‌نشان در صنعت نفت فعالیت می‌کنند و مأموریت آن‌ها در تأسیسات نفتی چیست؟

اکنون بیش از ۶ هزار و ۸۰۰ آتش‌نشان در ۳۳۵ ایستگاه آتش‌نشانی در مجموعه صنعت نفت فعالیت می‌کنند.

مأموریت آتش‌نشان فقط به زمانی که حادثه رخ می‌دهد و آتش شعله‌ور می‌شود، محدود نیست. بخش مهمی از کار آتش‌نشانان صنعت نفت به پیشگیری و آمادگی مربوط می‌شود. برای نمونه، هنگام انجام فعالیت‌های پرریسک مانند جوشکاری، برشکاری یا عملیات کنترل نشتی، پیش از رسیدن ماده قابل اشتعال به نقطه اشتعال، حضور آتش‌نشان اهمیت دارد.

بسیاری از مجوزها در شیفت‌های مختلف کاری، نیازمند حضور مستقیم رئیس یا افسر آتش‌نشانی است. در زمان راه‌اندازی واحدها و تعمیرات اساسی نیز به‌ دلیل افزایش مقدار ریسک، نقش آتش‌نشانان پررنگ‌تر می‌شود.

عملکرد آتش‌نشانان صنعت نفت در جریان جنگ تحمیلی سوم و جنگ ۱۲روزه چگونه بود؟

در جریان جنگ تحمیلی سوم و جنگ ۱۲روزه، تأسیسات صنعت نفت در نقاط مختلف مورد حمله قرار گرفتند و آتش‌نشانان صنعت نفت در بسیاری از این مناطق از نخستین لحظات در محل حادثه حضور داشتند. برای نمونه، در انبارهای نفت تهران و کرج، پالایشگاه‌ها، مناطق پتروشیمی ماهشهر و عسلویه و دیگر تأسیسات نیز آتش‌نشانان از همان لحظات نخست درگیر عملیات بودند.

در شرایطی که در بسیاری از واحدها برای مدیریت شرایط، شمار نیروهای حاضر به حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد کاهش یافته بود، در حوزه اچ‌اس‌ئی و آتش‌نشانی نه‌تنها از تعداد نیروها کم نشد، بلکه با تجمیع شیفت‌ها، تعداد بیشتری از نیروهای آتش‌نشانی در تأسیسات حضور داشتند.

نکته قابل توجه این بود که آتش‌نشانان جان‌برکف صنعت نفت از سراسر کشور تماس می‌گرفتند و اعلام آمادگی می‌کردند که برای کمک به تأسیسات آسیب‌دیده اعزام شوند. حتی نیروهایی که در مرخصی بودند نیز برای حضور در محل حادثه داوطلب بودند.

در حادثه انبار ری و مرکز خطوط لوله تهران، حمله دوم در میانه عملیات اتفاق افتاد. در آن شرایط چه رخ داد؟

یکی از نمونه‌های قابل توجه، حادثه انبار ری و تأسیسات شرکت خطوط لوله و مخابرات نفت تهران بود. در حمله نخست، تیم آتش‌نشانی وارد عملیات شد و در حال مهار آتش بود که حدود ۵۰ دقیقه بعد حمله دیگری انجام شد.

در حمله دوم، نیروها با رعایت اصول ایمنی از محل خارج شدند و پس از برقراری شرایط مناسب، دوباره به عملیات بازگشتند. این همان رشادت و شجاعت آتش‌نشانان و آمادگی و انضباط عملیاتی است که در شرایط اضطراری اهمیت پیدا می‌کند.

در پالایشگاه‌های گاز پارس جنوبی نیز در یکی از حملات که حدود ساعت ۱۴ رخ داد، تیم‌های اچ‌اس‌ئی و آتش‌نشانی بلافاصله وارد عملیات شدند و پس از اقدام‌های اولیه و رفع نشتی‌ها، کار جمع‌آوری آوار و کمک به بازسازی را ادامه دادند و تأسیسات را ترک نکردند.

در مناطق ماهشهر و عسلویه نیز شرایط مشابهی وجود داشت.

در آخرین روز جنگ و هم‌زمان با نخستین روز آتش‌بس، تأسیسات خارک و سیری مورد حمله قرار گرفتند. شرایط سیری دشوارتر بود، زیرا این جزیره فاصله زیادی از ساحل دارد و حدود ۶ تا ۷ ساعت زمان نیاز است تا با شناور به آنجا رسید. در آن شرایط، امکان استفاده از بالگرد نیز وجود نداشت، اما آتش‌نشانان مستقر در سیری و لاوان در محل حادثه حضور داشتند و شرایط را مدیریت کردند.

در چنین شرایطی، نقش شجاعت و آمادگی حرفه‌ای آتش‌نشانان را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

شجاعت آتش‌نشانان بسیار مهم است، اما آمادگی عملیاتی فقط به شجاعت خلاصه نمی‌شود. آتش‌نشانی که در شرایط اضطراری وارد عملیات می‌شود باید آموزش دیده باشد، شرایط را بشناسد، سناریوهای مختلف را تمرین کرده باشد و بتواند هم‌زمان از جان خود، همکاران و تأسیسات حفاظت کند.

این تجربه‌ها نشان داد که آتش‌نشانان صنعت نفت در کنار روحیه ایثار و فداکاری، از آمادگی حرفه‌ای و عملیاتی بالایی نیز برخوردارند.

اگر روند تحول آتش‌نشانی و اچ‌اس‌ئی صنعت نفت را مرور کنیم، این مسیر از کجا آغاز شد؟

برای شناخت وضع امروز باید به گذشته برگردیم. از همان سال‌های نخست شکل‌گیری صنعت نفت، در تأسیسات نفتی، موضوع ایمنی و مقابله با آتش همواره مورد توجه بوده است.

در مسجدسلیمان، هم‌زمان با توسعه چاه‌های نفت، واحدهایی برای پشتیبانی از فعالیت‌ها شکل گرفت و حتی بیمارستانی به‌منظور ارائه خدمات درمانی به کارکنان و پشتیبانی از تأسیسات ایجاد شد.

پالایشگاه آبادان نیز با سابقه حدود ۱۱۴ سال و از سال‌های نخست فعالیت خود، ایستگاه آتش‌نشانی داشته است.

شکل‌گیری همین ساختارهای تخصصی ایمنی و آتش‌نشانی از نخستین نقاط عطف بود. در ادامه، موضوع ایمنی از طریق واحدهای ایمنی و کنترل محیط دنبال شد تا فعالیت‌ها با مقررات و الزام‌های ایمنی تطبیق داده شوند.

مقررات و ساختارهای ایمنی صنعت نفت از چه زمانی شکل منسجم‌تری پیدا کردند؟

در دهه ۱۳۴۰ مقررات ایمنی و آتش‌نشانی شرکت ملی نفت ایران تدوین شد و مجموعه مقرراتی در این زمینه شکل گرفت. در صنعت پتروشیمی نیز هم‌زمان با ایجاد واحدهای پتروشیمی، مقررات مشابهی برای ایمنی و آتش‌نشانی تدوین شد.

نقطه عطف بعدی در این مسیر، شکل‌گیری نظام اچ‌اس‌ئی بود. این تحول چگونه اتفاق افتاد؟

نقطه عطف بعدی، حرکت از ساختارهای جداگانه به‌سمت مدیریت یکپارچه اچ‌اس‌ئی بود. پیش از شکل‌گیری اچ‌اس‌ئی، آتش‌نشانی و ایمنی بیشتر در حوزه عملیات قرار داشت، موضوع سلامت در ساختارهای بهداشت و درمان دنبال می‌شد و محیط زیست نیز در بخش‌های مهندسی مورد توجه بود.

با شکل‌گیری اچ‌اس‌ئی، این سه حوزه در کنار یکدیگر قرار گرفتند؛ زیرا در صنعت نفت، یک حادثه می‌تواند هم‌زمان پیامد ایمنی، محیط زیستی و بهداشتی داشته باشد.

برای مثال، در صورت پارگی یک خط لوله ممکن است آتش‌سوزی یا انفجار رخ دهد، فرآورده‌های نفتی وارد محیط زیست شوند و هم‌زمان کارکنان نیز در معرض مواجهه با مواد شیمیایی قرار گیرند. بنابراین نمی‌توان این ریسک‌ها را جدا از یکدیگر مدیریت کرد.

از سوی دیگر، با افزایش توجه به اعتبار و وجهه سازمانی، پیامدهای حوادث نیز گسترده‌تر شد. یک حادثه ممکن است افزون‌بر خسارت مستقیم، بازتاب رسانه‌ای و اجتماعی داشته باشد و سازمان باید درباره علت حادثه، نحوه وقوع و اقدام‌های پیشگیرانه پاسخ‌گو باشد.

در شکل‌گیری ساختار اچ‌اس‌ئی وزارت نفت چه اقدام‌هایی انجام شد؟

نظام اچ‌اس‌ئی در صنعت نفت از اوایل دهه ۱۳۸۰ وارد مرحله جدی‌تری شد و ساختار آن تا حدود سال ۱۳۸۵ شکل گرفت.

در پروژه‌های توسعه‌ای بزرگ، به‌ویژه در پارس جنوبی، حضور شرکت‌ها و پیمانکاران بین‌المللی مانند توتال، آجیپ و شل نیز تجربه‌ها و رویکردهای جدید اچ‌اس‌ئی را وارد صنعت نفت کرد.

در آن مقطع، وزارت نفت مطالعه نظام‌های اچ‌اس‌ئی بین‌المللی را در دستور کار قرار داد و حتی بخشی از دستورالعمل‌ها و راهنماهای اچ‌اس‌ئی شرکت شل نیز در اختیار همکاران قرار گرفت تا مورد مطالعه قرار گیرد. محسن پاک‌نژاد که در آن زمان مدیرکل نظارت بر صادرات و مبادلات مواد نفتی وزارت نفت بود و مسئولیت مرتبط با این حوزه را به عهده داشت، در پیگیری و تحقق این موضوع نقش مؤثری داشت.

در ساختار وزارت نفت، ایمنی و آتش‌نشانی زیرمجموعه‌ای در همان مناطق عملیاتی بود و اداره‌ کل مستقل اچ‌اس‌ئی به شکل امروزی وجود نداشت.

پس از تشکیل کارگروه تخصصی، نظام‌های مختلف اچ‌اس‌ئی در دنیا بررسی و مدلی متناسب با صنعت نفت، گاز و پتروشیمی انتخاب شد. این مدل در قالب راهنما و چارچوب اجرای نظام مدیریت HSE ارائه و ابلاغ شد و سپس ساختار آن در صنعت نفت توسعه پیدا کرد.

این نظام در صنعت نفت با چه ساختاری مستقر شد؟

ساختار اچ‌اس‌ئی در پنج سطح شکل گرفت؛ وزارت نفت، شرکت‌های اصلی، شرکت‌های تابعه، شرکت‌های بهره‌بردار و مناطق عملیاتی و درنهایت تأسیسات.

تقریباً در هر تأسیسات نفتی نیز حداقل یک مسئول ایمنی، اچ‌اس‌ئی یا ایمنی و آتش‌نشانی حضور دارد. این ساختار پنج‌لایه یکی از نقاط قوت نظام مدیریت اچ‌اس‌ئی صنعت نفت است.

این تحول چه تغییری در رویکرد صنعت نفت به ایمنی ایجاد کرد؟

تحول مهم دیگر این بود که اچ‌اس‌ئی از مرحله واکنش به حادثه فراتر رفت و به تمام چرخه عمر یک پروژه و تأسیسات وارد شد.

امروز اچ‌اس‌ئی از مرحله طراحی و مهندسی، ساخت و اجرای پروژه، راه‌اندازی و پیش‌راه‌اندازی، بهره‌برداری، تعمیرات، تعمیرات اساسی و حتی برچیدن تأسیسات حضور دارد و تقریباً در همه قراردادهای صنعت نفت نیز پیوست یا الحاقیه اچ‌اس‌ئی پیش‌بینی می‌شود.

این روند باعث شد اچ‌اس‌ئی از یک واحد واکنشی به یک نظام مدیریت ریسک تبدیل شود. در مرحله طراحی، ریسک‌ها شناسایی می‌شوند؛ در مرحله ساخت و اجرا کنترل و در زمان بهره‌برداری نیز مدیریت آن‌ها ادامه پیدا می‌کند.

مدیریت شرایط اضطراری نیز یکی از فرایندهای اصلی اچ‌اس‌ئی است. هر رویدادی که نیازمند واکنش فوری باشد، باید در قالب نظام مدیریت شرایط اضطراری مدیریت شود.

صنعت نفت ذاتاً با ریسک همراه است؛ سیالات خطرناک قابل اشتعال و سمی با فشار و دمای بالا، حجم زیاد مواد و فرایندهایی که از حفاری تا انتقال و توزیع ادامه دارند.

وظیفه اچ‌اس‌ئی این است که این ریسک ذاتی را به‌گونه‌ای مدیریت کند که به انسان، محیط زیست و تأسیسات آسیب وارد نشود و بستر لازم برای استمرار ایمن، پایدار و تاب‌آور تولید فراهم شود.

حوادث مهم صنعت نفت چه درس‌هایی برای تکامل نظام ایمنی به همراه داشتند؟

در سال‌های گذشته حوادث مختلفی نیز به‌عنوان نقاط عطف، درس‌های مهمی برای نظام ایمنی صنعت نفت به همراه داشته‌اند.

در انفجار خط لوله در حال بهره‌برداری در کنار یک پروژه ساخت خط انتقال گاز، حدود ۱۵ نفر جان خود را از دست دادند.

در حادثه‌ای دیگر در یک شرکت پتروشیمی، در اثر انفجار خط لوله ورودی به تأسیسات، حدود ۹ نفر از همکاران، ازجمله آتش‌نشانانی که از ایستگاه نزدیک برای امدادرسانی آمده بودند، جان باختند.

آتش‌سوزی مخزن خوراک پتروشیمی بوعلی‌سینا در سال ۱۳۹۵ نیز از حوادث مهم بود که از نظر افکار عمومی و اعتبار سازمانی بازتاب گسترده‌ای پیدا کرد. وزیر نفت وقت سه روز در منطقه ماهشهر حضور داشت و عملیات را از نزدیک پیگیری کرد.

در سال ۱۴۰۰ نیز آتش‌سوزی مخزن پالایشگاه تهران بدون تلفات جانی و مصدومیت جدی مدیریت شد، اما نزدیکی حادثه به تهران سبب حساسیت عمومی شد.

حادثه فوران چاه ۱۴۷ رگ‌سفید نیز از دیگر حوادث مهم صنعت نفت بود که در آن دو نفر از همکاران جان خود را از دست دادند. شرایط عملیات بسیار دشوار بود و محسن پاک‌نژاد که در آن زمان معاون امور تولید شرکت ملی نفت ایران بود، حدود ۳۰ تا ۴۰ روز به‌صورت مستمر در محل حضور داشت تا با حفر چاه امدادی، فوران چاه کنترل شود.

این حوادث نشان داد مدیریت ریسک باید در مرحله طراحی، اجرا، مدیریت تغییرات و بهره‌برداری با دقت بیشتری دنبال شود و میان تولید و رعایت الزام‌های ایمنی هماهنگی بیشتری وجود داشته باشد. پس از این حوادث، الزام‌ها، دستورالعمل‌ها و راهنماهای جدیدی در حوزه آتش‌نشانی و ایمنی تدوین و ابلاغ شد.

در کنار تجربه حوادث، آموزش آتش‌نشانان چه جایگاهی در ارتقای آمادگی آن‌ها دارد؟

در صنعت نفت، برای ایستگاه‌های آتش‌نشانی استانداردهای مشخصی وجود دارد. یکی از این استانداردها، سطح عملیاتی ایستگاه را تعیین می‌کند و تجهیزات، خودروها و حداقل نیروی مورد نیاز را مشخص می‌سازد.

استاندارد دیگر به شایستگی حرفه‌ای آتش‌نشان مربوط است. آتش‌نشان باید از نظر آمادگی جسمانی، آموزش تخصصی و توانایی انجام وظایف در سطح مورد انتظار قرار داشته باشد.

آتش‌نشانان صنعت نفت باید تقریباً همه بخش‌های تأسیسات، فرایندها، مواد، خطرها و روش‌های مقابله با حوادث را بشناسند و سناریوهای مختلف را در ایستگاه‌ها تمرین کنند.

دوره‌های تخصصی سه تا پنج هفته‌ای مشتمل بر بخش‌های تئوری و عملی برای کارکنان آتش‌نشانی برگزار می‌شود. البته هنوز در زمینه آموزش‌های عملی و حرفه‌ای فاصله‌هایی با استانداردهای بین‌المللی وجود دارد و شرکت‌ها برای ارتقای این بخش، برنامه‌هایی را اجرا کرده‌اند یا در دست اجرا دارند.

مراکز آموزشی در منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی ماهشهر، شرکت ملی مناطق نفت‌خیز جنوب، مجتمع پتروشیمی بندر امام، پالایشگاه‌های پارس جنوبی، پالایشگاه تهران، اصفهان و برخی دیگر از مناطق عملیاتی فعال هستند.

در حوزه مدیریت حادثه نیز دوره «تربیت فرمانده صحنه» در وزارت نفت برگزار می‌شود که بخش تئوری و عملی دارد و بخشی از آموزش‌ها در داخل کشور و بخشی در خارج از کشور انجام می‌شود. انتخاب افراد نیز بر اساس شایستگی، آزمون‌های رفتاری و عمومی و ارزیابی‌های شخصیتی انجام می‌شود.

آیا برای استفاده از تجربه‌های بین‌المللی و سنجش آمادگی آتش‌نشانان نیز برنامه‌ای وجود دارد؟

یکی از مسیرهای جدید در آموزش، استفاده از تجربه‌های بین‌المللی است. مراکز آموزشی تخصصی سطح بالا در کشورهای پیشرفته، به‌ویژه اروپا، فعالیت می‌کنند، اما تحریم‌ها و محدودیت‌های موجود، هماهنگی و اعزام را دشوار کرده است.

در سال ۱۴۰۳ تعدادی از آتش‌نشانان منتخب صنعت نفت برای حضور در مسابقات بین‌المللی آتش‌نشانی به چین اعزام شدند و برنامه‌ریزی اولیه برای اعزام گروهی از آتش‌نشانان منتخب به مسابقات جهانی در سال جاری نیز در حال انجام است.

در داخل کشور نیز ارزیابی آمادگی عملیاتی آتش‌نشانان وزارت نفت برگزار می‌شود. شرکت‌ها در سال‌های فرد و وزارت نفت در سال‌های زوج این ارزیابی را انجام می‌دهند.

در ارزیابی آمادگی فنی و عملیاتی آتش‌نشانان که در سال ۱۴۰۴ در مجتمع فرهنگی ورزشی محمودآباد انجام شد، میزان آمادگی نیروها بالا بود. برای نمونه، آتش‌نشانان، آیتم نردبان طنابی حدود ۶ متری را در چهار ثانیه طی کردند و عملکرد تیمی آن‌ها نیز نسبت به گذشته بهبود یافته بود.

بخش مهمی از این آمادگی به انگیزه آتش‌نشانان، آموزش‌های شرکت‌ها، فعالیت‌های اچ‌اس‌ئی و امکانات ورزشی اختصاص‌یافته به نیروها بازمی‌گردد. می‌توانم بگویم امروز آتش‌نشان‌های صنعت نفت جزو آماده‌ترین آتش‌نشان‌های کشور هستند.

آیا آتش‌نشانان صنعت نفت در حوادث خارج از تأسیسات نیز حضور دارند؟

بله. آتش‌نشانان صنعت نفت فقط در حوادث داخل تأسیسات حضور ندارند و در بسیاری از حوادث شهری و خارج از محدوده صنعت نفت نیز به کمک می‌آیند.

در حادثه بندر شهید رجایی، به دستور محسن پاک‌نژاد، آتش‌نشانان پالایشگاه بندرعباس، شرکت پخش، خطوط لوله و مخابرات و پالایشگاه ستاره خلیج فارس به محل حادثه اعزام شدند. همچنین تیمی با خودرو و نیرو از منطقه عسلویه در عملیات حضور یافت.

رئیس سازمان مدیریت بحران کشور نیز بر حرفه‌ای و مؤثر بودن عملکرد این نیروها تأکید داشت و آتش‌نشانان صنعت نفت تا آخرین روز در محل حادثه حضور داشتند. همچنین، آتش‌نشانان پالایشگاه بندرعباس و ستاره خلیج فارس نیز حدود ۱۰ تا ۱۵ روز پس از حادثه در محل باقی ماندند.

وضع تجهیزات آتش‌نشانی صنعت نفت و برنامه‌های نوسازی این تجهیزات چگونه است؟

یکی از موضوعات مهم امروز، نوسازی تجهیزات آتش‌نشانی است. در برخی بخش‌ها همچنان کمبودهایی وجود دارد و هم‌زمان تلاش می‌کنیم تجهیزات جدید را وارد چرخه عملیات کنیم.

ربات‌های آتش‌نشانی خودکار که بخشی از قابلیت‌های آن‌ها مبتنی بر فناوری‌های هوشمند و هوش مصنوعی است، برای حضور در نقاط پرخطر و مناطقی که ورود نیروی انسانی به آن‌ها دشوار است، کاربرد دارند.

برخی شرکت‌ها در عسلویه، ماهشهر و آبادان این ربات‌ها را خریداری کرده و به‌ کار گرفته‌اند.

پهپادها نیز برای مناطق خاص و دشوار و تصویربرداری از محل حادثه در حال توسعه هستند و وزارت نفت برنامه‌هایی برای گسترش استفاده از این فناوری دارد.

نوسازی خودروهای آتش‌نشانی نیز اهمیت زیادی دارد. شرکت‌های فرعی مجوزهای لازم را از شرکت‌های اصلی برای خرید تجهیزات جدید دریافت کرده‌اند و در کنار خرید، موضوع ساخت داخل تجهیزات نیز دنبال می‌شود.

خودروهای نردبان هوایی برای امدادرسانی در ساختمان‌های مرتفع نیز از تجهیزاتی هستند که در گذشته تعداد محدودی از آن‌ها در اختیار صنعت بود و اکنون خرید و ورود تعداد بیشتری از آن‌ها به ناوگان در حال انجام است.

با وجود محدودیت‌های مالی و تحریم‌ها، شرکت‌ها تأمین اعتبار برای تجهیزات ایمنی و آتش‌نشانی را در اولویت قرار داده‌اند؛ زیرا افزون‌بر فناوری‌های روز، حتی تجهیزات پایه‌ای ایستگاه‌ها نیز باید همواره آماده و عملیاتی باشند.

فرهنگ ایمنی چه جایگاهی در برنامه‌های اچ‌اس‌ئی صنعت نفت دارد؟

یکی از محورهای اصلی امروز اچ‌اس‌ئی، ترویج و ارتقای فرهنگ ایمنی است. فرهنگ ایمنی یک پروژه کوتاه‌مدت نیست و به صبر، استمرار و پیگیری نیاز دارد.

یکی از راهبردهای مهم ما، مدیریت ایمنی فرایند یا PSM است که بخش مهمی از آن به ارتقای فرهنگ ایمنی بازمی‌گردد.

هدف این است که هر فرد مسئول ایمنی خودش باشد. برای رسیدن به این هدف باید سه موضوع مورد توجه قرار گیرد: شفافیت، گزارش‌دهی بدون ترس و کار تیمی.

اگر فردی یک خطر را مشاهده می‌کند باید بتواند بدون نگرانی آن را گزارش کند و مطمئن باشد که به‌ دلیل گزارش خطر، سرزنش نمی‌شود.

مدیران نیز باید الگوی رفتار ایمن باشند، پیشگیری از خسارت و استفاده از تجهیزات حفاظت فردی و مقررات ورود به تأسیسات را جدی بگیرند و ضمن حمایت از رعایت و اعمال الزام‌های ایمنی، فضای مناسبی در اختیار کارکنان برای گزارش شرایط و اعمال پرخطر ایجاد کنند.

بسیاری از مدیران این موضوع را رعایت می‌کنند، اما همچنان برای رسیدن به سطح مطلوب باید کار بیشتری انجام شود.

در کنار فرهنگ ایمنی، انضباط عملیاتی چه نقشی در کاهش حوادث دارد؟

انضباط عملیاتی نیز بخش مهم دیگری از ایمنی است. مدیران، سرپرستان و کارکنان باید کمک کنند استانداردها، مقررات و دستورالعمل‌ها جایگاه واقعی خود را در عملیات پیدا کنند.

انضباط عملیاتی یعنی در هر فعالیتی الزام‌های ایمنی در کنار تولید و عملیات مورد توجه قرار گیرد و فشارهای عملیاتی یا ناترازی‌ها باعث کنارگذاشتن اصول ایمنی نشود.

هدف نهایی اچ‌اس‌ئی بسیار ساده اما مهم است؛ هر فردی که وارد یک تأسیسات نفتی می‌شود، باید سالم به خانه و نزد خانواده خود بازگردد.

در پایان اگر بخواهید از آتش‌نشانان صنعت نفت و نقش آن‌ها بگویید، چه پیامی دارید؟

از همه همکاران اچ‌اس‌ئی و آتش‌نشانانی که در تمام شرایط در کنار تأسیسات صنعت نفت می‌مانند، تشکر می‌کنم.

هرچه حادثه سخت‌تر و شرایط دشوارتر می‌شود، مسئولیت آن‌ها نیز سنگین‌تر می‌شود، اما این نیروها در بسیاری از حوادث و به‌ویژه در جنگ اخیر نشان دادند که تأسیسات نفتی را تنها نمی‌گذارند.

در جریان جنگ نیز دیدیم که چگونه نیروهای آتش‌نشانی صنعت نفت از نقاط مختلف کشور برای حضور در مناطق آسیب‌دیده اعلام آمادگی کردند و در کنار همکاران خود ایستادند.

هفتم مهر برای صنعت نفت فقط یک مناسبت تقویمی نیست؛ یادآور رشادت و ایثار آتش‌نشانانی است که در پالایشگاه آبادان جان خود را برای انجام وظیفه از دست دادند و امروز نیز آتش‌نشانان صنعت نفت همان مسیر را با آموزش، آمادگی، شجاعت و مسئولیت‌پذیری ادامه می‌دهند.

مراتب ارادت و سپاس عمیق خود را به این عزیزان تقدیم می‌دارم و از همراهی، همدلی و حضور ارزشمندشان در تمامی شرایط و مقاطع صمیمانه قدردانی می‌کنم.

منبع: شانا

نازنین احمدی
نازنین احمدی روزنامه‌نگار اقتصادی با تمرکز بر حوزه انرژی و نفت است. او کارشناسی ارشد مهندسی نفت از دانشگاه صنعت نفت آبادان دارد و تجربه گزارش‌نویسی درباره بازارهای انرژی و تحولات جهانی نفت را در کارنامه‌اش دارد. نازنین تلاش می‌کند با نگاهی فنی و تحلیلی، پیچیدگی‌های بخش انرژی را به زبان ساده برای مخاطبان عمومی بازگو کند.
منتخب سر دبیر
وقتی آتش زبانه می‌کشد؛ مردان ایمنی می‌ایستند
وقتی آتش زبانه می‌کشد؛ مردان ایمنی می‌ایستند
آتش‌نشانان صنعت نفت در آزمون آتش و جنگ سربلند ماندند
بانک کشاورزی ۶۷ هزار میلیارد ریال تسهیلات قرض‌الحسنه ازدواج و فرزندآوری پرداخت کرد
سازوکارهای جدید مولدسازی دارایی‌های دولت در شصت‌وچهارمین جلسه کمیته تخصصی بررسی شد
آخرین تحلیل ها
وقتی آتش زبانه می‌کشد؛ مردان ایمنی می‌ایستند
وقتی آتش زبانه می‌کشد؛ مردان ایمنی می‌ایستند
آتش‌نشانان صنعت نفت در آزمون آتش و جنگ سربلند ماندند
کانال تلگرام اقتصاد باما
دنیای اقتصاد را حرفه‌ای‌تر دنبال کنید!
تحلیل‌های دقیق، آخرین رویدادها و مهم‌ترین روندهای اقتصاد ایران و جهان را در کانال تلگرام اقتصاد باما دنبال کنید.